Referendum w sprawie odwołania Szymona Michałka

W ostatnich miesiącach analizowaliśmy decyzje, dokumenty i działania dotyczące funkcjonowania naszego miasta. Przyglądaliśmy się między innymi sytuacji komunikacyjnej, finansom miejskich instytucji, inwestycjom, funkcjonowaniu Urzędu Miasta, centrum Chorzowa oraz realizacji publicznie przedstawianych zapowiedzi. Z tej analizy wyłoniło się siedem głównych obszarów, które stanowią podstawę naszej inicjatywy referendalnej.

Siedem głównych zarzutów stanowiących podstawę inicjatywy referendalnej:

1. Rezygnacja z możliwości ograniczonego przywrócenia ruchu na estakadzie oraz brak skutecznego ograniczenia skutków jej zamknięcia

Po całkowitym zamknięciu estakady wykonano kolejne analizy i ekspertyzy techniczne. W toku dalszych prac pojawił się wariant ograniczonego wykorzystania obiektu, zakładający możliwość przywrócenia ruchu samochodowego dla pojazdów o masie do 3,5 tony. Prezydent Chorzowa ostatecznie zdecydował jednak, że ruch samochodowy na estakadę nie wróci.

Skutki całkowitego wyłączenia obiektu wykraczają daleko poza samą estakadę. Zmienił się układ komunikacyjny centrum, ruch został przeniesiony na inne ulice, pogorszyła się dostępność śródmieścia, a konsekwencje zmian odczuwają również przedsiębiorcy prowadzący działalność w centrum.

Estakada przez lata stanowiła jeden z najważniejszych elementów układu komunikacyjnego Chorzowa. Jej długotrwałe wyłączenie wymagało więc skutecznych działań ograniczających konsekwencje komunikacyjne i gospodarcze. Tymczasem możliwość jej ograniczonego wykorzystania nie doprowadziła do przywrócenia choćby części ruchu samochodowego.

2. Gwałtowne pogorszenie sytuacji finansowej Zespołu Szpitali Miejskich oraz niewystarczające działania organizacyjne i nadzorcze wobec narastającego problemu

Zespół Szpitali Miejskich jest jedną z najważniejszych instytucji publicznych w Chorzowie. Jego kondycja ma znaczenie zarówno dla bezpieczeństwa zdrowotnego mieszkańców, jak i dla finansów miasta.

Dane finansowe pokazują skalę pogorszenia sytuacji ZSM. Rok 2023 szpital zakończył wynikiem netto około 1,59 mln zł na plusie, rok 2024 wynikiem około 100 tys. zł na plusie, natomiast w 2025 r. wykazał ponad 20,8 mln zł straty netto.

Oznacza to zmianę wyniku finansowego o ponad 20 mln zł w ciągu jednego roku.

Miasto Chorzów jest podmiotem tworzącym Zespół Szpitali Miejskich. Wraz z pogarszaniem się kondycji finansowej szpitala szczególnego znaczenia nabiera więc skuteczność wykonywania funkcji organizacyjnych i nadzorczych oraz odpowiednio szybkie reagowanie na narastający problem.

Skala przejścia od wyniku dodatniego do ponad 20,8 mln zł straty pokazuje, że sytuacja ZSM stała się jednym z najpoważniejszych problemów dotyczących miejskich instytucji.

3. Brak pełnego modelu finansowania nowego stadionu przy ul. Cichej 6 oraz pełnej informacji o finansowym zaangażowaniu Miasta Chorzów w Ruch Chorzów S.A.

Sprawa nowego stadionu przy ul. Cichej 6 weszła w kolejny etap. Przedstawiono koncepcję etapowej realizacji obiektu, a 20 lutego 2026 r. miejska spółka ADM Serwis ogłosiła postępowanie w formule „zaprojektuj i wybuduj”.

Rozpoczęcie pierwszego etapu nie daje jednak mieszkańcom pełnej odpowiedzi na podstawowe pytanie:

ile ostatecznie będzie kosztował cały stadion i jaka część tego kosztu obciąży Chorzów?

Dla pełnego obrazu potrzebny jest nie tylko koszt pierwszego etapu, ale również przewidywany koszt doprowadzenia stadionu do docelowej postaci, źródła finansowania kolejnych etapów oraz skala obecnych i przyszłych zobowiązań miasta związanych z realizacją inwestycji.

Do tego rachunku należy również finansowe i kapitałowe zaangażowanie Miasta Chorzów w Ruch Chorzów S.A. Istotna jest nie tylko łączna skala środków angażowanych przez miasto, ale również jej zestawienie z zaangażowaniem pozostałych akcjonariuszy spółki.

Mieszkańcy powinni otrzymać jeden czytelny i aktualny obraz finansowy, pokazujący docelowy koszt stadionu, źródła jego finansowania, przyszłe zobowiązania budżetu oraz skalę finansowego zaangażowania Chorzowa w Ruch Chorzów S.A.

4. Brak skutecznych działań na rzecz ożywienia ul. Wolności i centrum Chorzowa

Ożywienie ul. Wolności było jednym z publicznie przedstawionych kierunków programu Szymona Michałka. Jedną z zapowiedzi był program „Milion dla Wolności”, który miał umożliwić mieszkańcom organizację 100 wydarzeń rocznie.

Samo organizowanie wydarzeń nie jest jednak równoznaczne z trwałym ożywieniem gospodarczym centrum miasta. O jego kondycji świadczy przede wszystkim codzienne funkcjonowanie ulicy: liczba działających lokali, powstawanie nowych działalności gospodarczych, zagospodarowanie pustostanów, stały ruch klientów oraz warunki pozwalające przedsiębiorcom prowadzić działalność przez cały rok.

Ul. Wolności powinna być nie tylko miejscem okazjonalnych wydarzeń, ale jednym z gospodarczych i społecznych centrów Chorzowa. Miarą skuteczności prowadzonej polityki powinien być zatem trwały efekt widoczny również wtedy, gdy kończy się wydarzenie i znika scena.

Takiego trwałego ożywienia głównego deptaka i ścisłego centrum Chorzowa nie osiągnięto.

5. Destabilizacja kadrowa i organizacyjna Urzędu Miasta oraz jednostek miejskich

Sprawne zarządzanie miastem wymaga stabilnej administracji, jasno określonych kompetencji oraz zachowania wiedzy i doświadczenia pracowników odpowiedzialnych za prowadzenie miejskich spraw.

Tymczasem struktura Urzędu Miasta podlega kolejnym reorganizacjom. Regulamin organizacyjny nadany przez Prezydenta Miasta 30 grudnia 2025 r. był w 2026 r. zmieniany już 25 lutego, 1 kwietnia, 25 czerwca oraz 1 września. Zmiany dotyczyły m.in. struktury urzędu, zakresów nadzoru oraz kompetencji poszczególnych komórek organizacyjnych.

Reorganizacjom towarzyszyły odejścia pracowników Urzędu Miasta i jednostek miejskich, obejmujące również osoby zajmujące stanowiska kierownicze, a w części miejskich struktur pojawiły się problemy kadrowe.

Częste zmiany organizacyjne połączone z rotacją pracowników oznaczają nie tylko zmianę nazw wydziałów czy zakresów kompetencji. To również utrata części doświadczenia instytucjonalnego, konieczność ponownego wdrażania pracowników oraz ryzyko utraty ciągłości prowadzenia miejskich spraw.

Skala kolejnych reorganizacji i zmian personalnych rodzi problem znacznie szerszy niż pojedyncze decyzje kadrowe — stabilności struktur odpowiedzialnych za bieżące funkcjonowanie miasta.

6. Brak realizacji istotnej części publicznie przedstawionego programu wyborczego

Szymon Michałek ubiegał się o urząd Prezydenta Chorzowa, przedstawiając mieszkańcom rozbudowany program dotyczący przyszłości miasta.

Zawierał on konkretne zapowiedzi odnoszące się m.in. do mieszkalnictwa, budownictwa TBS, wykorzystania pustostanów, ul. Wolności, polityki wobec młodych mieszkańców, kosztów usług komunalnych oraz sportu.

Po ponad dwóch latach sprawowania urzędu można już zestawić publicznie przedstawione zobowiązania z rzeczywistym stanem ich realizacji. W wielu istotnych obszarach pomiędzy przedstawionym mieszkańcom programem a osiągniętymi dotychczas rezultatami pozostaje wyraźna różnica.

Program wyborczy nie jest wyłącznie zbiorem haseł wykorzystywanych podczas kampanii. To na podstawie przedstawionych propozycji i zobowiązań kandydat zwraca się do mieszkańców o powierzenie mu mandatu do zarządzania miastem.

Dlatego realizacja programu jest jednym z podstawowych kryteriów, według których mieszkańcy mogą oceniać sposób wykonywania tego mandatu. Po ponad dwóch latach od wyborów taka ocena może już opierać się nie na zapowiedziach, lecz na konkretnych rezultatach.

7. Brak skutecznej polityki zatrzymywania młodych mieszkańców w Chorzowie

Jednym z najważniejszych wyzwań dla przyszłości Chorzowa jest stworzenie takich warunków, aby młodzi ludzie chcieli związać z miastem swoje życie zawodowe i rodzinne.

Problem ten został dostrzeżony również w programie wyborczym Szymona Michałka. W części poświęconej młodym mieszkańcom wskazywano m.in. na potrzebę zwiększenia liczby mieszkań budowanych przez Chorzowski TBS oraz wykorzystania kamienic i pustostanów na mieszkania komunalne.

Skuteczna polityka zatrzymywania młodych ludzi wymaga jednak połączenia wielu elementów: dostępnego mieszkalnictwa, możliwości rozpoczęcia pracy lub działalności gospodarczej, edukacji, transportu, kultury oraz jakości przestrzeni miejskiej.

Chorzów posiada przy tym szczególny potencjał związany z obecnością Uniwersytetu Śląskiego. 12 marca 2025 r. Prezydent Chorzowa Szymon Michałek oraz rektor Uniwersytetu Śląskiego prof. Ryszard Koziołek podpisali porozumienie o współpracy miasta z uczelnią, obejmujące również chorzowski kampus Wydziału Nauk Ścisłych i Technicznych.

Sama obecność uczelni i formalna współpraca nie tworzą jednak jeszcze mechanizmu zatrzymywania młodych ludzi w mieście. Potencjał studentów i absolwentów powinien zostać połączony z lokalnym rynkiem pracy, przedsiębiorcami oraz ofertą mieszkaniową.

Chorzów potrzebuje realnej ścieżki:

– studia w Chorzowie

– pierwsza praca

– mieszkanie

– rozwój zawodowy

– pozostanie w Chorzowie.

Potencjał obecności Uniwersytetu Śląskiego może być jednym z podstawowych narzędzi budowania kolejnego pokolenia mieszkańców Chorzowa.